Firebird-ը նախատեսում է մինչև 2027 թվականի վերջը Հայաստանում AI-տվյալների կենտրոնների հզորությունը հասցնել 300 ՄՎտ-ի

Հայկական Firebird ընկերությունը մտադիր է մինչև 2027 թվականի վերջը Հայաստանում արհեստական բանականության (ԱԲ) համար նախատեսված իր տվյալների մշակման կենտրոնների ընդհանուր հզորությունը հասցնել ավելի քան 300 ՄՎտ-ի: Ընկերությունում ակնկալում են, որ ենթակառուցվածքային այլ նախագծերի հետ մեկտեղ դա թույլ կտա երկրին ընդգրկվել AI-ի համար հաշվողական հզորություններով համաշխարհային առաջատարների տասնյակում: Այս մասին հայտարարել է Firebird-ի համահիմնադիր Ալեքսանդր Եսայանը՝ ելույթ ունենալով Երևանում անցկացվող Digitec 2026 համաժողովում:

Եսայանը պատմել է, որ Հայաստանում համաշխարհային մակարդակի AI-գործարան ստեղծելու գաղափարն առաջացել է երկու տարի առաջ՝ WCIT միջազգային միջոցառման ժամանակ, որն անցկացվում էր երկրում Digitec-ի հետ միաժամանակ: Նրա խոսքով՝ հենց այդ ժամանակ են ինքն ու իր ապագա գործընկերներն առաջին անգամ լրջորեն քննարկել նման նախագծի իրականացման հնարավորությունը:

2026 թվականի օգոստոսի 8-ին Firebird-ը բացել է իր AI-գործարանը Հրազդանում: Ինչպես նշել է Եսայանը, բացումից ընդամենը կես տարուց մի փոքր առաջ այդ վայրում միայն շինարարական հրապարակ էր: Այժմ ընկերությունն այդ օբյեկտն անվանում է տարածաշրջանի խոշորագույն AI-գործարանը:

Նախագիծն իրականացվել է NVIDIA-ի և Dell-ի մասնակցությամբ, իսկ դրա միջազգային հաճախորդների թվում արդեն կա Perplexity-ն:

Digitec-ում ծնված գաղափարից մինչև AI-գործարան

Եսայանը Firebird-ի պատմությունը բերել է որպես օրինակ այն բանի, թե ինչ դեր կարող են խաղալ միջազգային տեխնոլոգիական միջոցառումները բիզնեսի զարգացման գործում:

Նրա խոսքով՝ Digitec-ը ոչ միայն ցուցահանդես և համաժողով է, այլև հարթակ, որտեղ ծնվում են իրական գործարար նախագծեր: Ելույթների միջև ընկած զրույցները, պատահական ծանոթությունները և կոնտակտների փոխանակումը հետագայում կարող են վերաճել գործընկերությունների, ընկերությունների և ենթակառուցվածքային խոշոր նախագծերի:

Firebird-ի համահիմնադիրը կոչ է արել ներկայիս համաժողովի մասնակիցներին ավելի ակտիվ շփվել միմյանց հետ, ծանոթանալ և միջոցառման ընթացքում սկսված զրույցները շարունակել նաև դրա ավարտից հետո:

Բուն ընկերության պատմությունը, նրա կարծիքով, ցույց է տալիս, որ նույնիսկ մասշտաբային տեխնոլոգիական նախաձեռնությունները կարող են սկսվել համաժողովի միջանցքներում քննարկված գաղափարից:

Ավելի քան 300 ՄՎտ հաշվողական հզորություն՝ մինչև 2027 թվականի վերջը

Եսայանն ընդգծել է, որ երկար տարիներ միջազգային տեխնոլոգիական շուկայում Հայաստանի գլխավոր առավելությունը մնացել են մարդկային կապիտալը, ինժեներական և գիտական կադրերը: Միջազգային ընկերությունները երկիր էին գալիս առաջին հերթին նրա մասնագետների շնորհիվ:

Սակայն արհեստական բանականության զարգացումը փոխում է տեխնոլոգիական էկոհամակարգին ներկայացվող պահանջները: Միայն որակավորված ինժեներների առկայությունն արդեն բավարար չէ. ժամանակակից AI-մոդելների ստեղծման և ուսուցման համար անհրաժեշտ են էներգետիկ ռեսուրսներ, հաշվողական հզորություններ և տվյալների մշակման կենտրոններ:

Հենց այդ պատճառով Digitec 2026-ի թեմա ընտրված World AI Hub հայեցակարգը գործնական նշանակություն ունի Firebird-ի համար:

Եսայանի խոսքով՝ մինչև 2027 թվականի վերջն ընկերությունը նախատեսում է Հայաստանում իր AI-տվյալների կենտրոնների հզորությունը հասցնել ավելի քան 300 ՄՎտ-ի: Երկրում իրականացվող այլ նախագծերի հետ մեկտեղ դա պետք է օգնի Հայաստանին մտնել արհեստական բանականության հաշվողական հզորությունների ծավալով աշխարհի պետությունների առաջին տասնյակ:

Եսայանն ուշադրություն է հրավիրել նման հավակնության մասշտաբի վրա՝ հաշվի առնելով, որ Հայաստանի բնակչությունը կազմում է շուրջ երեք միլիոն մարդ: Նրա կարծիքով՝ երկիրը կարող է նկատելի տեղ զբաղեցնել գլոբալ AI-ենթակառուցվածքում՝ չնայած համեմատաբար փոքր ներքին շուկային:

Հայաստանը՝ որպես կապող օղակ տեխնոլոգիական շուկաների միջև

Firebird-ի հավակնությունները չեն սահմանափակվում հայկական շուկայով: Եսայանը նշել է, որ ընկերությունն արդեն ընդլայնում է գործունեությունն այլ հեռանկարային շուկաներում:

Նա Հայաստանը դիտարկում է ոչ միայն որպես ենթակառուցվածքների տեղակայման վայր, այլև որպես գործընկեր և կապող օղակ Եվրոպայի, Պարսից ծոցի երկրների, Կենտրոնական Ասիայի և ԱՄՆ-ի միջև: Նրա խոսքով՝ հենց այս տարածաշրջաններն են ներկայացված Digitec 2026-ի մասնակիցների շարքում:

Ընդ որում, Firebird-ի համահիմնադիրն ընդգծել է, որ հաշվողական ենթակառուցվածքն ինքնին վերջնական նպատակ չէ: Կարևոր է այն, թե ինչ տեխնոլոգիաներ և արտադրանք կստեղծվեն դրա հիման վրա:

Եսայանը դիմել է հայ ստարտափների հիմնադիրներին, ինժեներներին և ուսանողներին՝ կոչ անելով օգտագործել երկրում հայտնվող հաշվողական ռեսուրսները սեփական մոդելներ և արտադրանք մշակելու համար: Իսկ միջազգային մասնակիցներին նա իր հերթին հրավիրել է Հայաստանում տեխնոլոգիաներ ստեղծել տեղի մասնագետների հետ համատեղ:

Այսպիսով, AI-ենթակառուցվածքների զարգացումը պետք է հիմք դառնա երկրի տեխնոլոգիական աճի հաջորդ փուլի համար՝ ինժեներական ծառայությունների և մարդկային կապիտալի արտահանումից անցում դեպի գլոբալ շուկայում աշխատող սեփական արտադրանքի և ընկերությունների ստեղծում:

NEWS.am

Leave a comment