Հորմուզի նեղուցի փակման ազդեցությունը Կատարի տնտեսության վրա

Մերձավոր Արևելքում ընթացող ռազմական գործողությունները և Հորմուզի նեղուցի շրջափակումն ուղղակիորեն ազդել են տարածաշրջանի էներգակիրների արտահանման և մակրոտնտեսական ցուցանիշների վրա: The New York Times պարբերականի վերլուծությամբ՝ Կատարի նավթագազային հատվածի վերականգնումը նախապատերազմյան մակարդակին կպահանջի տարիներ՝ նույնիսկ նեղուցի անհապաղ բացման պարագայում:

Կառուցվածքային և լոգիստիկ խնդիրներ Ի տարբերություն Սաուդյան Արաբիայի և Արաբական Միացյալ Էմիրությունների, որոնք ունեն Հորմուզի նեղուցը շրջանցող ցամաքային խողովակաշարեր, Կատարը զուրկ է արտահանման այլընտրանքային ուղիներից: Իրանական շրջափակման առաջին 24 ժամում պետական QatarEnergy ընկերությունը հայտարարել է պայմանագրային պարտավորությունների կատարման անհնարինության (force majeure) մասին: Իրավիճակը խորացել է Ռաս Լաֆանի գործարանի հրթիռակոծության հետևանքով, ինչը 17%-ով նվազեցրել է երկրի արտադրական հզորությունները:

Ֆինանսական կորուստներ և մակրոտնտեսական ցուցանիշներ.

• ՀՆԱ-ի անկում. Արժույթի միջազգային հիմնադրամի (ԱՄՀ) կանխատեսումներով՝ Կատարի տնտեսությունն այս տարի կկրճատվի 8.6%-ով:

• Ընթացիկ կորուստներ. Բաց թողնված օգուտների և նավերի վարձակալության վճարների պատճառով QatarEnergy-ն օրական կրում է հարյուրավոր միլիոն դոլարների կորուստ:

• Զբոսաշրջություն և բիզնես. Տրանսնացիոնալ ընկերությունների տարհանման և ճամփորդական սահմանափակումների հետևանքով Մերձավոր Արևելքի զբոսաշրջության ոլորտի օրական կորուստը, ըստ WTTC-ի, գնահատվում է 600 միլիոն դոլար:

Պարենային անվտանգություն և սուբսիդավորում Կատարը ներկրում է իր պարենի մոտ 90%-ը: Նախկինում ծովային ճանապարհով իրականացվող մատակարարումներն այժմ փոխարինվել են օդային և ցամաքային (Սաուդյան Արաբիայի տարածքով) բեռնափոխադրումներով: Լոգիստիկայի թանկացման պայմաններում ներկրվող ապրանքների գների աճը կազմել է ընդամենը 5-10%, ինչը պայմանավորված է կյանքի թանկացումը զսպող պետական ուղղակի սուբսիդավորմամբ:

Գլոբալ էներգետիկ շուկայի վերաբաշխումը Ստեղծված իրավիճակից տնտեսական ամենամեծ օգուտները քաղել են ԱՄՆ-ը և Ռուսաստանը.

• ԱՄՆ. Ավելացրել է էներգակիրների ծովային արտահանումը տարեկան 145 միլիոն բարելով՝ գեներացնելով շուրջ 50 միլիարդ դոլարի լրացուցիչ եկամուտ:

• Ռուսաստան. Չնայած ծովային արտահանման ծավալների 592 հազար բարելով նվազմանը, համաշխարհային գների աճի հաշվին երկիրն ապահովել է մոտ 15 միլիարդ դոլարի լրացուցիչ հասույթ:

Պատերազմի տնտեսական ամենածանր հետևանքներին բախվել են նեղուցից ուղղակի կախվածություն ունեցող և այլընտրանքային երթուղիներ չունեցող երկրները՝ Իրաքը, Քուվեյթը և Կատարը: