Վաղարշապատ համայնքի ղեկավար Արգիշտի Մեխակյանը պարզաբանում է ներկայացրել եկեղեցուց 47․5 մլն դրամ բռնագանձելու որոշման վերաբերյալ, որը ՀԱԵ-ն Հայաստանյայց դատարանում վիճարկել է:
Մեխակյանը ներկայացրել է իր դիրքորոշումը անշարժ գույքի հարկային պարտավորությունների հաշվարկման, ինչպես նաև օրենսդրությամբ նախատեսված հարկային արտոնությունների կիրառման հարցերի վերաբերյալ։
Վաղարշապատի համայնքապետարանի ներկայացրած տվյալների համաձայն՝ 2021 թվականի հունվարի 1-ից մինչև 2025 թվականի դեկտեմբերի 31-ն ընկած ժամանակահատվածում համայնքի վարչական տարածքում «Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ եկեղեցի» կրոնական կազմակերպության սեփականությունը հանդիսացող 69 անշարժ գույքերի համար հաշվարկված հարկային պարտավորությունները հասել են 118 միլիոն 397 հազար 492 դրամի։ Նշված գումարում ներառվել են ինչպես չվճարված հարկային պարտավորությունները, այնպես էլ դրանց դիմաց կուտակված տույժերը, հայտնում է Factor.am-ը:
Համայնքային իշխանության պարզաբանմամբ՝ հարկային արտոնությունների տրամադրումը հնարավոր է բացառապես այն անշարժ գույքերի համար, որոնք ընդգրկված են գործող օրենսդրությամբ և կառավարության համապատասխան որոշումներով հաստատված ցանկերում։
Իրականացված ուսումնասիրության արդյունքում առանձնացվել է 11 անշարժ գույք, որոնց նկատմամբ, համայնքապետարանի գնահատմամբ, հնարավոր է կիրառել օրենքով սահմանված հարկային արտոնությունները։
Այդ գույքերի ցանկում ընդգրկվել են Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի տարածքում տեղակայված անշարժ գույքերը, Սուրբ Աստվածածին, Սուրբ Գայանե, Սուրբ Հռիփսիմե և Սուրբ Շողակաթ եկեղեցիները, ինչպես նաև Դողս, Մրգաստան, Գեղակերտ և Արշալույս բնակավայրերում գտնվող եկեղեցական կառույցները։
Համայնքապետարանի հաշվարկներով՝ հիշյալ գույքերին վերաբերող և հարկային արտոնությունների կիրառման ենթակա պարտավորությունների ընդհանուր չափը կազմել է 70 միլիոն 583 հազար 383 դրամ։
Միևնույն ժամանակ համապատասխան արտոնությունների ցանկերում չընդգրկված անշարժ գույքերի համար հաշվարկվել է 47 միլիոն 551 հազար 349 դրամի հարկային պարտավորություն։
Այսպիսով, համայնքապետարանի ներկայացրած հաշվարկում 118 միլիոն 397 հազար 492 դրամ ընդհանուր պարտավորությունից 70 միլիոն 583 հազար 383 դրամը բաժին է ընկել հարկային արտոնությունների կիրառման ենթակա համարված գույքերին, մինչդեռ 47 միլիոն 551 հազար 349 դրամը վերաբերել է այն անշարժ գույքերին, որոնք ընդգրկված չեն համապատասխան արտոնությունների ցանկերում։
Վաղարշապատի համայնքապետարանը նաև տեղեկացրել է, որ դեռևս 2022 թվականից եկեղեցուն առաջարկվել է տրամադրել հարկային արտոնություններից օգտվելու համար անհրաժեշտ անշարժ գույքերի ցանկը, որպեսզի հնարավոր լինի հստակեցնել և պատշաճ իրականացնել համապատասխան ընթացակարգերը։
Համայնքային իշխանությունների պնդմամբ՝ այդ նպատակով պահանջվող գործողությունները սահմանված ժամանակահատվածում չեն իրականացվել։
Համայնքապետարանի ներկայացրած դիրքորոշման համաձայն՝ անշարժ գույքի հարկային արտոնությունները պետք է տրամադրվեն բացառապես օրենսդրությամբ նախատեսված հիմքերի առկայության և հաստատված գույքացանկերին համապատասխանելու դեպքում։ Իսկ այն գույքերի նկատմամբ, որոնք դուրս են մնացել արտոնությունների համար սահմանված ցանկերից, հարկային պարտավորությունները պետք է որոշվեն գործող օրենսդրության պահանջների հիման վրա։
Վաղարշապատի համայնքապետարանը 2026 թվականի մայիսի 6-ին վարչական վարույթ է նախաձեռնել՝ նպատակ ունենալով գանձել եկեղեցուն պատկանող անշարժ գույքի համար հաշվարկված հարկային պարտավորությունները։ Եկեղեցին, իր հերթին, առարկություններ է ներկայացրել հաշվարկների ճշտության վերաբերյալ։ Մասնավորապես, եկեղեցու պնդմամբ՝ ներկայացված գույքացանկում առկա են կրկնվող գրառումներ, ոչ պատշաճ նույնականացված անշարժ գույքեր, ինչպես նաև այնպիսի գույքեր, որոնք, իր գնահատմամբ, ազատված են հարկումից կամ նախկինում պետության կողմից վերցվել են Եկեղեցուց։
Վարչական վարույթի ընթացքը երկու անգամ կասեցվել է, որից հետո՝ օգոստոսի 6-ին, այն վերսկսվել է։ Օգոստոսի 7-ին, Վաղարշապատ համայնքի ղեկավար Արգիշտի Մեխակյանը որոշում է ընդունել Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցուց 47 միլիոն 551 հազար 349 դրամ բռնագանձելու և այդ գումարը համայնքային բյուջե փոխանցելու վերաբերյալ։ Եկեղեցին որոշումը վիճարկելու նպատակով հոկտեմբերի 9-ին հայցադիմում է ներկայացրել ՀՀ վարչական դատարան։ Հոկտեմբերի 12-ին գործը մակագրվել է դատավոր Մհեր Պետրոսյանին։