https://arm.sputniknews.ru/20260428/trampi-ughin-tntesapes-anardjunavet-e-pvordzageti-gnahatakany-101509117.html
«Թրամփի ուղին» տնտեսապես անարդյունավետ է. փորձագետի գնահատականը
«Թրամփի ուղին» տնտեսապես անարդյունավետ է. փորձագետի գնահատականը
Sputnik Արմենիա
Հայաստանի կառավարության «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծի իրականացումը 2026 թվականի դրությամբ հանդիպում է լուրջ քաղաքական և անվտանգային խոչընդոտների, ինչի… 28.04.2026, Sputnik Արմենիա
2026-04-28T19:06+0400
2026-04-28T19:06+0400
2026-04-28T19:06+0400
դոնալդ թրամփ
թրամփի ուղի (tripp)
https://cdn.am.sputniknews.ru/img/2232/41/22324182_0:130:1600:1030_1920x0_80_0_0_4d1adfe952783b534f3fdce6acd8388d.jpg.webp
ԵՐԵՎԱՆ, 28 ապրիլի – Sputnik. Այսպես կոչված «Թրամփի ուղու» 40 կիլոմետրանոց հատվածով անցնող երկաթգիծը, գազատարը և ավտոմայրուղին չեն կարողանա ապահովել ակնկալվող շահույթը: Այս մասին «Օրբելի» կենտրոնի կազմակերպած ««Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծի տարածաշրջանային իրադարձություններն ու հեռանկարները» միջոցառման ժամանակ ասաց «Ապավեն» բեռնափոխադրող ընկերության գործադիր տնօրեն Գագիկ Աղաջանյանը։Նրա խոսքով` գործող սակագներով երկաթուղով մեկ տոննա բեռի փոխադրման արժեքը տվյալ հատվածում կազմում է մոտ 5-6 ԱՄՆ դոլար, մինչդեռ գործառնական ծախսերը հասնում են 4-5 դոլարի:«Այս հատվածում մեկ տոննա բեռի փոխադրումից զուտ շահույթը կկազմի մոտ 1 դոլար, և դա լավագույն դեպքում», – նշեց նա:Աղաջանյանն ընդգծեց, որ ներկայում Հարավկովկասյան երկաթուղին տարեկան տեղափոխում է շուրջ 2,5 մլն տոննա բեռ, որից մոտ 1 մլն տոննան բաժին է ընկնում ներքին փոխադրումներին: «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագիծը, որը ներառում է նաև TRIPP-ը, փորձագետը գնահատում է որպես դրական նախաձեռնություն, սակայն նշում է, որ 2,5 տարվա ընթացքում այն այդպես էլ գործնական հարթություն չի մտել:Նրա խոսքով՝ ներկայում իրականացվող միակ ուղղությունը «Հյուսիս–հարավ» ավտոմայրուղու շինարարությունն է, որը գործարկվել է դեռևս 2009 թվականին: Մասնավորապես, Նախիջևանի հետ կապի վերականգնման համար անհրաժեշտ շուրջ 600 մետր երկարությամբ տեղամասը հնարավոր է կառուցել սեղմ ժամկետներում, սակայն այդ հարցի լուծումը կախված է քաղաքական գործոններից:«Եթե կողմերը պատրաստ են բացել սահմանները, երկաթուղային հաղորդակցությունը կարող է գործարկվել կարճ ժամկետում», – ասաց Աղաջանյանը:Փորձագետը նաև մատնանշեց Ախուրյանի շրջանում ենթակառուցվածքային հանգույցի զգալի ներուժը: Այստեղով է անցնում նախկին ԽՍՀՄ տարածքի միակ եվրոպական ստանդարտ երկաթգիծը՝ 1435 մմ լայնությամբ, մինչդեռ տարածաշրջանում օգտագործվում է ռուսական ստանդարտը՝ 1520 մմ։Աղաջանյանի խոսքով՝ սա հնարավորություն է ստեղծում բեռներ բարձել Հայաստանում և Թուրքիայի տարածքով ուղարկել Եվրոպա՝ ուղիղ ինտեգրվելով եվրոպական երկաթուղային ցանցին։ Սակայն այս ներուժի իրացումն ուղղակիորեն կախված է հայ-թուրքական սահմանի բացումից։Աղաջանյանն ընդգծեց նաև լոգիստիկ ենթակառուցվածքների զարգացման, մասնավորապես տերմինալների կառուցման անհրաժեշտությունը: Նրա խոսքով՝ վերջին 2,5 տարվա ընթացքում Ախուրյան կայարանի տարածքում հնարավոր էր ստեղծել համապատասխան լոգիստիկ կենտրոն՝ հաշվի առնելով բազային ենթակառուցվածքի առկայությունը:Փորձագետը միաժամանակ նշեց, որ արդեն այսօր Հայաստանը զգալի լոգիստիկ ներուժ ունի։ Փոթիի և Բաթումի նավահանգիստներից հետո տարածաշրջանի խոշորագույն կոնտեյներային հանգույցը կենտրոնացած է հենց Երևանում, այլ ոչ թե Բաքվում, Թբիլիսիում կամ Քութայիսում: Այստեղ ներկայացված են աշխարհի խոշորագույն՝ առաջին տասնյակում գտնվող ծովային ընկերությունները, ինչի շնորհիվ այդ ակտիվը ռազմավարական նշանակություն է ստանում:«Կարող ենք մեր ծառայություններն առաջարկել հարևաններին, այդ թվում՝ Նախիջևանին։ Բայց դրա համար պետք է գործել, այլ ոչ թե պարզապես քննարկել», – ընդգծեց նա։Մեր զրուցակցի խոսքով՝ այսօր չկան երկրներ, որտեղից Հայաստանը չկարողանա ապրանքներ ներմուծել կամ այնտեղ արտահանել սեփական արտադրանքը: Առանցքային խնդիրը քննարկումներից նախագծերի գործնական իրականացմանն անցնելն է և դրանց կոնկրետ բովանդակություն տալը:TRIPP (Trump Route Ֆոր International Peace անդ Prosperity – «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման») նախագիծը նախատեսում է Հայաստանի հարավային հատվածով (Սյունիքի մարզ) ռազմավարական տարանցիկ միջանցքի ստեղծում։ Երթուղին գործելու է բացառապես ՀՀ իրավասության շրջանակներում և չի ենթադրում պետության ինքնիշխանության որևէ սահմանափակում: Կողմերը պնդում են, որ TRIPP-ն ունի բացառապես տնտեսական ուղղվածություն:Ռազմական որևէ բաղադրիչ չներառող նախագիծը ներառում է երկաթուղու, ավտոմայրուղու, նավթամուղի, գազատարի և օպտիկամանրաթելային գծերի կառուցում: Աշխատանքները կկատարի ամերիկյան ընկերությունը՝ Հայաստանի օրենսդրությանը համապատասխան։ Համաձայնագրով ԱՄՆ-ն նախագծի իրականացման բացառիկ իրավունքներ է ստանում մինչև 99 տարի ժամկետով՝ առանձին տարածքներ ենթավարձակալության հանձնելու հնարավորությամբ միջազգային կոնսորցիումին, որն իր վրա կվերցնի ենթակառուցվածքի զարգացումն ու անվտանգ շահագործումը:
2026
Լուրեր
am_HY
https://cdn.am.sputniknews.ru/img/2232/41/22324182_137:0:1561:1068_1920x0_80_0_0_d7459b44c9a370173027837e3b0d365d.jpg.webp
դոնալդ թրամփ, թրամփի ուղի (tripp)
դոնալդ թրամփ, թրամփի ուղի (tripp)
Հայաստանի կառավարության «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծի իրականացումը 2026 թվականի դրությամբ հանդիպում է լուրջ քաղաքական և անվտանգային խոչընդոտների, ինչի հետևանքով դրա որոշ ուղղություններ դանդաղում կամ չեն զարգանում։
ԵՐԵՎԱՆ, 28 ապրիլի – Sputnik. Այսպես կոչված «Թրամփի ուղու» 40 կիլոմետրանոց հատվածով անցնող երկաթգիծը, գազատարը և ավտոմայրուղին չեն կարողանա ապահովել ակնկալվող շահույթը: Այս մասին «Օրբելի» կենտրոնի կազմակերպած ««Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծի տարածաշրջանային իրադարձություններն ու հեռանկարները» միջոցառման ժամանակ ասաց «Ապավեն» բեռնափոխադրող ընկերության գործադիր տնօրեն Գագիկ Աղաջանյանը։
Նրա խոսքով` գործող սակագներով երկաթուղով մեկ տոննա բեռի փոխադրման արժեքը տվյալ հատվածում կազմում է մոտ 5-6 ԱՄՆ դոլար, մինչդեռ գործառնական ծախսերը հասնում են 4-5 դոլարի:
«Այս հատվածում մեկ տոննա բեռի փոխադրումից զուտ շահույթը կկազմի մոտ 1 դոլար, և դա լավագույն դեպքում», – նշեց նա:
Աղաջանյանն ընդգծեց, որ ներկայում Հարավկովկասյան երկաթուղին տարեկան տեղափոխում է շուրջ 2,5 մլն տոննա բեռ, որից մոտ 1 մլն տոննան բաժին է ընկնում ներքին փոխադրումներին: «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագիծը, որը ներառում է նաև TRIPP-ը, փորձագետը գնահատում է որպես դրական նախաձեռնություն, սակայն նշում է, որ 2,5 տարվա ընթացքում այն այդպես էլ գործնական հարթություն չի մտել:
Նրա խոսքով՝ ներկայում իրականացվող միակ ուղղությունը «Հյուսիս–հարավ» ավտոմայրուղու շինարարությունն է, որը գործարկվել է դեռևս 2009 թվականին: Մասնավորապես, Նախիջևանի հետ կապի վերականգնման համար անհրաժեշտ շուրջ 600 մետր երկարությամբ տեղամասը հնարավոր է կառուցել սեղմ ժամկետներում, սակայն այդ հարցի լուծումը կախված է քաղաքական գործոններից:
«Եթե կողմերը պատրաստ են բացել սահմանները, երկաթուղային հաղորդակցությունը կարող է գործարկվել կարճ ժամկետում», – ասաց Աղաջանյանը:
Փորձագետը նաև մատնանշեց Ախուրյանի շրջանում ենթակառուցվածքային հանգույցի զգալի ներուժը: Այստեղով է անցնում նախկին ԽՍՀՄ տարածքի միակ եվրոպական ստանդարտ երկաթգիծը՝ 1435 մմ լայնությամբ, մինչդեռ տարածաշրջանում օգտագործվում է ռուսական ստանդարտը՝ 1520 մմ։
Աղաջանյանի խոսքով՝ սա հնարավորություն է ստեղծում բեռներ բարձել Հայաստանում և Թուրքիայի տարածքով ուղարկել Եվրոպա՝ ուղիղ ինտեգրվելով եվրոպական երկաթուղային ցանցին։ Սակայն այս ներուժի իրացումն ուղղակիորեն կախված է հայ-թուրքական սահմանի բացումից։
Աղաջանյանն ընդգծեց նաև լոգիստիկ ենթակառուցվածքների զարգացման, մասնավորապես տերմինալների կառուցման անհրաժեշտությունը: Նրա խոսքով՝ վերջին 2,5 տարվա ընթացքում Ախուրյան կայարանի տարածքում հնարավոր էր ստեղծել համապատասխան լոգիստիկ կենտրոն՝ հաշվի առնելով բազային ենթակառուցվածքի առկայությունը:
Փորձագետը միաժամանակ նշեց, որ արդեն այսօր Հայաստանը զգալի լոգիստիկ ներուժ ունի։ Փոթիի և Բաթումի նավահանգիստներից հետո տարածաշրջանի խոշորագույն կոնտեյներային հանգույցը կենտրոնացած է հենց Երևանում, այլ ոչ թե Բաքվում, Թբիլիսիում կամ Քութայիսում: Այստեղ ներկայացված են աշխարհի խոշորագույն՝ առաջին տասնյակում գտնվող ծովային ընկերությունները, ինչի շնորհիվ այդ ակտիվը ռազմավարական նշանակություն է ստանում:
«Կարող ենք մեր ծառայություններն առաջարկել հարևաններին, այդ թվում՝ Նախիջևանին։ Բայց դրա համար պետք է գործել, այլ ոչ թե պարզապես քննարկել», – ընդգծեց նա։
Մեր զրուցակցի խոսքով՝ այսօր չկան երկրներ, որտեղից Հայաստանը չկարողանա ապրանքներ ներմուծել կամ այնտեղ արտահանել սեփական արտադրանքը: Առանցքային խնդիրը քննարկումներից նախագծերի գործնական իրականացմանն անցնելն է և դրանց կոնկրետ բովանդակություն տալը:
TRIPP (Trump Route Ֆոր International Peace անդ Prosperity – «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման») նախագիծը նախատեսում է Հայաստանի հարավային հատվածով (Սյունիքի մարզ) ռազմավարական տարանցիկ միջանցքի ստեղծում։ Երթուղին գործելու է բացառապես ՀՀ իրավասության շրջանակներում և չի ենթադրում պետության ինքնիշխանության որևէ սահմանափակում: Կողմերը պնդում են, որ TRIPP-ն ունի բացառապես տնտեսական ուղղվածություն:
Ռազմական որևէ բաղադրիչ չներառող նախագիծը ներառում է երկաթուղու, ավտոմայրուղու, նավթամուղի, գազատարի և օպտիկամանրաթելային գծերի կառուցում: Աշխատանքները կկատարի ամերիկյան ընկերությունը՝ Հայաստանի օրենսդրությանը համապատասխան։ Համաձայնագրով ԱՄՆ-ն նախագծի իրականացման բացառիկ իրավունքներ է ստանում մինչև 99 տարի ժամկետով՝ առանձին տարածքներ ենթավարձակալության հանձնելու հնարավորությամբ միջազգային կոնսորցիումին, որն իր վրա կվերցնի ենթակառուցվածքի զարգացումն ու անվտանգ շահագործումը: