Գիտնականները ռազմական խաղերում փորձարկել են արհեստական բանականության առաջատար մոդելները՝ GPT-5.2, Claude Sonnet 4 և Gemini 3 Flash: Արդյունքում, սցենարների 95%-ում արհեստական բանականությունն առնվազն մեկ անգամ օգտագործել է մարտավարական միջուկային զենք: Ոչ մի մոդել չի ընտրել հանձնվելը: Հետազոտողները կոչ են անում արհեստական բանականությանը հեռու պահել իրական աշխարհում միջուկային հարվածի հարցում որոշումներից:
Լոնդոնի Թագավորական քոլեջի հետազոտողները փորձարկել են արհեստական բանականության առաջատար մոդելները ռազմական հակամարտությունների սիմուլյացիաներում։ Նրանք օգտագործել են սահմանային վեճերի, ռեսուրսների մրցակցության և գոյության սպառնալիքների հետ կապված սցենարներ։ Մոդելներին ներկայացվել է հնարավոր գործողությունների շարք՝ սկսած դիվանագիտական բողոքներից մինչև լիարժեք միջուկային պատերազմ։ Ընտրությունը կայուն է եղել՝ դեպքերի 95%-ում մոդելն առնվազն մեկ փուլում օգտագործել է մարտավարական միջուկային զենք։
Մոդելներից ոչ մեկը երբեք չի համաձայնվել կապիտուլյացիայի ենթարկվել, նույնիսկ ակնհայտ պարտության դեպքում։ Լավագույն դեպքում՝ արհեստական բանականությունը ժամանակավորապես նվազեցրել է լարվածության մակարդակը, բայց հետո կրկին սրել է իրավիճակը։
Դեպքերի 86%-ում թերի տվյալների պատճառով, որոնք զինվորականներն անվանում են «պատերազմի մառախուղ», արհեստական բանականությունը սխալներ է թույլ տվել։ Դրանք միայն սրել են հակամարտությունը։
Գիտնականները արդյունքները բացատրում են նրանով, որ արհեստական բանականությունը զուրկ է միջուկային զենքի նկատմամբ մարդկային վախից: «Միջուկային տաբուն»՝ նման զենքի օգտագործման պատմական արգելքը, չի վերաբերում արհեստական բանականությանը: Մոդելները կարող են չհասկանալ բոլոր այն ռիսկերը, որոնք ակնհայտ են մարդկանց համար։
Ուսումնասիրության հեղինակները հույս ունեն, որ միջուկային զենք ունեցող երկրները չեն ինտեգրի արհեստական բանականությունն իրական աշխարհում որոշումների կայացման գործընթացում: Այնուամենայնիվ, նրանք զգուշացնում են, որ զինված ուժերը կարող են արագ սկսել այն օգտագործել ռիսկերը գնահատելու համար, և այդ դեպքում արհեստական բանականությունը կարող է ընտրել միջուկային հարվածը՝ «հաղթանակի» համար:
Արհեստական բանականությունն արդեն փորձարկվում է ամբողջ աշխարհում ռազմական խաղերում: Թե որքանով խորը այն կինտեգրվի իրական աշխարհի գործընթացներում, դեռևս պարզ չէ:
Թարգմանությունը՝ Էմմա Չոբանյանի