Ինչ ռիսկերի առջև կանգնած համաշխարհային տնտեսությունը

Արժույթի միջազգային հիմնադրամի (ԱՄՀ) նոր զեկույցի համաձայն՝ համաշխարհային տնտեսությունն առայժմ դիմանում է Մերձավոր Արևելքում պատերազմի և էներգակիրների գների աճի հետևանքներին, սակայն նոր ցնցումներին դիմակայելու հնարավորություններն աստիճանաբար նվազում են։ ԱՄՀ-ն 2026 թվականի համար պահպանել է գլոբալ աճի կանխատեսումը 3.1%-ի մակարդակում, իսկ 2027-ի համար բարձրացրել է մինչև 3.4%։

Ինչու է դա կարևոր. Չնայած տնտեսության դիմակայունությանը, աճող պարտքային բեռը, օրական 2.7 միլիոն բարելով կրճատվող նավթային պաշարները և արհեստական բանականության (ԱԲ) բումից չափազանցված կախվածությունը գլոբալ շուկան դարձնում են խիստ խոցելի։

ԱՄՀ-ի զեկույցի առանցքային ուղղությունները.

• ԱԲ-ի երկսայրի սուրը. Արհեստական բանականության ոլորտում ներդրումներն օգնում են խուսափել էներգետիկ ճգնաժամից, սակայն աճի մեծ մասը կախված է փոքր թվով ընկերություններից։ ԱԲ-ի սպասումների չարդարացման դեպքում համաշխարհային ՀՆԱ-ն մինչև 2028 թ. կարող է լինել 1.1%-ով ցածր կանխատեսվածից (իսկ ԱՄՆ-ում՝ 1.8%-ով ցածր): Մյուս կողմից, արագ աճի և արտադրողականության բարձրացման սցենարում ՀՆԱ-ն կարող է 0.6%-ով գերազանցել բազային ցուցանիշը։

• Գնաճային ճնշումներ. Էներգակիրների և պարենի բարձր գների պատճառով ԱՄՀ-ն վերանայել է գնաճի սպասումները՝ կանխատեսելով 4.7% համաշխարհային գնաճ 2026 թ.-ին և 4.1%՝ 2027-ին։

• ԱՄՆ տնտեսություն. G7 երկրների շարքում ԱՄՆ-ն առաջատարն է՝ երկու տարում էլ ակնկալվող 2.3% տնտեսական աճով։